Gekozen voor Belgisch recht bij een internationale koop-verkoop? Pas op voor de (onbewuste) toepassing van het Weens Koopverdrag!
Belgische ondernemingen trachten bij internationale koop-verkoopovereenkomsten mogelijke risico’s te minimaliseren en opteren bijgevolg voor de toepassing van het vertrouwde Belgische recht. Onbewust en ongewild kan deze keuze er echter toe leiden dat een heel ander en onbekend rechtsstelsel van toepassing wordt.
Waarom de keuze voor Belgisch recht anders uitdraait
Voor veel ondernemers is het Weens Koopverdrag een nobele onbekende. Men wil dat de vertrouwde Belgische regels gelden, zonder zich zorgen te moeten maken over complexe internationale verdragen. Ondernemingen staan er echter niet bij stil dat het Weens Koopverdrag toch automatisch van toepassing kan worden net door de keuze voor het Belgische recht.
Door de ratificatie van het Weens Koopverdrag door België maakt het immers integraal deel uit van het Belgische recht en wordt het, behoudens uitdrukkelijke uitsluiting, automatisch van toepassing bij een internationale verkoop van roerende goederen met een keuze voor het Belgische recht.
Een ondoordachte keuze voor het Belgische recht kan zo onverwachte gevolgen hebben. Zo kent het Weens Koopverdrag onder meer afwijkende regels over de betwisting van een factuur, andere bewijsregels, een expliciet recht op herstel voor de verkoper na levering, strengere vereisten voor de ontbinding van de overeenkomst bij wanprestatie, strikte onderzoeks- en meldingsplichten voor gebreken aan koopwaar op straffe van verlies van het recht op schadevergoeding of prijsvermindering, etc. Algemeen wordt dan ook aangenomen dat het koopverdrag meer verkopersvriendelijk is dan het Belgische recht (en vele andere gebruikelijke rechtsstelsels).
Wat besliste het Hof van Cassatie?
Dat de reikwijdte van het Weens Koopverdrag in de praktijk voor flinke verrassingen kan zorgen, bleek recent nog in een arrest van het Hof van Cassatie van 29 mei 2026 over bestellingen en leveringen van zoethout tussen een Belgische koper en een leverancier uit Afghanistan.
Eerder had het hof van beroep van Bergen geoordeeld dat het Weens Koopverdrag niet van toepassing was aangezien Afghanistan geen verdragsstaat was. Het Hof van Cassatie stelde echter (terecht) dat het koopverdrag niet enkel automatisch van toepassing is indien de koop-verkoop wordt gesloten door ondernemingen uit verdragsstaten (97 toonaangevende landen die samen meer dan twee derde van de wereldhandel uitmaken), maar eveneens wanneer partijen opteerden voor de toepassing van het recht van het land dat het Weens Koopverdrag incorporeerde, hier het Belgische recht.
Onbewust wordt de Belgische koper zo geconfronteerd met de toepassing van het Weens Koopverdrag, meer specifiek met andere regels over hoe een factuur diende te worden geprotesteerd.
Lessen voor de onderneming?
Dit arrest onderstreept waarom het belangrijk is om stil te staan bij het recht dat van toepassing is op uw contracten, namelijk:
- door een gebrek aan rechtskeuze stort men de onderneming (vermoedelijk ongewenst) in een langdurig juridisch avontuur over welke regels er van toepassing kunnen of zullen zijn;
- ook de keuze voor het Belgische recht kan echter ongewild tot gevolg hebben dat de door België geratificeerde verdragen van toepassing zullen zijn, zoals het Weens Koopverdrag;
- om het Weens Koopverdrag te kunnen uitsluiten en te opteren voor het vertrouwde Belgische recht, dient de keuze uitdrukkelijk te gebeuren met uitsluiting van internationale koopverdragen.
Hoe kunnen wij u helpen?
Als advocatenkantoor gespecialiseerd in ondernemingsrecht en internationaal contractenrecht kunt u bij ons terecht voor:
- het opstellen, onderhandelen en stroomlijnen van (internationale) koop- en verkoopovereenkomsten;
- advies en rechtszekerheid omtrent de toepasselijke regels en risico’s;
- bijstand bij grensoverschrijdende commerciële geschillen, wanprestaties en factuurbetwistingen.
Wenst u uw (internationale) contracten of algemene voorwaarden te laten doorlichten of heeft u een concreet geschil met een buitenlandse handelspartner? Neem gerust contact op voor een vrijblijvend gesprek. Wij denken mee vanuit zowel de juridische als de zakelijke realiteit om uw onderneming te ondersteunen.
Pieter-Jan Aerts en Laurens Huysveld
De Langhe Advocaten
